Jak rozliczyć PIT za 2025 przy kilku umowach?

Elastyczne modele pracy są coraz popularniejsze. Łączenie etatu z dodatkowymi zleceniami jest wygodne i niezobowiązujące, a pozwala znacząco poprawić domowy budżet. Jeśli w 2025 roku zdarzyło Ci się tak pracować po raz pierwszy, możesz zastanawiać się, jak to rozliczyć w PIT. Mamy dla Ciebie kompletny poradnik: jak uwzględnić w rozliczeniu PIT kilka źródeł dochodu.

Rozliczanie PIT przy kilku źródłach dochodu – najważniejsze informacje

Większość osób zatrudnionych na umowy o pracę lub umowy cywilnoprawne rozlicza się według skali podatkowej. Płaci podatek w wysokości 12% (niższy próg, do 120 tys. zł dochodu) lub 32% (wyższy próg, liczony dla nadwyżki powyżej 120 tys. zł) od dochodu, czyli przychodu pomniejszonego o koszty uzyskania przychodu. Podatek nalicza się po odjęciu kwoty wolnej od przychodu, która wynosi 30 tysięcy złotych.

Przy kilku umowach źródła przychodu sumują się, jeśli są rozliczane według tej samej skali podatkowej. Tak dzieje się najczęściej w przypadku połączenia umowy o pracę i umów zlecenia lub umów o dzieło. Wszystkie te dochody wpisuje się do tego samego zeznania podatkowego: PIT-37. Jeśli ich suma przekroczy próg podatkowy 120 tys. zł, od nadwyżki trzeba zapłacić wyższy podatek, 32%. Dzieje się tak nawet wtedy, gdy pojedyncze przychody są objęte podatkiem 12%. 

Od pracodawców i zleceniodawców otrzymujesz dokumenty PIT-11 (należy je przekazać do końca lutego). Znajdują się w nich informacje o przychodach z ubiegłego roku, zaliczkach na podatek dochodowy i odprowadzonych składkach. PIT-11 jest podstawą do rocznego rozliczenia z fiskusem – zawarte w nim dane należy wpisać w PIT-37 składanym w urzędzie.

Umowa o pracę + zlecenie: jak to rozliczyć w PIT?

Umowa o pracę i umowa zlecenia to najczęstsze połączenie dochodów z kilku źródeł. Obie formy rozlicza się według skali podatkowej (12 lub 32%), a dochody sumują się w PIT-37. Przy umowie o pracę i umowie zlecenia różnie nalicza się koszty uzyskania przychodu:

• Dla UoP jest to kwota stała: 250 zł miesięcznie (3000 zł rocznie) lub 300 zł (3600 zł rocznie), jeśli pracownik dojeżdża z innej miejscowości.
• Dla UZ jest to % od przychodu, standardowo 20%.

Gdzie wpisać w PIT-37 przychód i dochód z umowy o pracę, a gdzie z umowy zlecenia?

Wszystkie informacje wpisujesz w sekcji PIT-37 „Dochody / straty ze źródeł przychodów”:

• Dane dotyczące umowy o pracę wpisz w wierszu „Stosunek pracy, stosunek służbowy, praca nakładcza, spółdzielczy stosunek pracy”.
• Dane dotyczące umowy zlecenia wpisz w wierszu „Działalność wykonywana osobiście, o której mowa w art. 13 ustawy”. 

W obu przypadkach uzupełnij kolumny informacjami z PIT-11 – wystarczy przepisać przychód, koszty uzyskania przychodu, dochód, zaliczkę pobraną przez płatnika. Jeśli masz kilka umów o pracę lub kilka umów zlecenia, po prostu zsumuj odpowiednie dane.

Umowa o pracę + umowa o dzieło: jak to rozliczyć w PIT?

Najważniejszą różnicą w rozliczeniach umów o pracę i umów o dzieło jest sposób naliczania kosztów uzyskania przychodu:

• Dla UoP jest to kwota stała: 250 zł miesięcznie (3000 zł rocznie) lub 300 zł (3600 zł rocznie), jeśli pracownik dojeżdża z innej miejscowości.
• Dla UoD jest to % od przychodu. Może być to 20% lub 50%. Drugi przypadek obowiązuje w sytuacjach, gdy umowa dotyczy przekazania majątkowych praw autorskich (np. stworzenia tekstów, grafik, programów komputerowych).

Wyższe koszty uzyskania przychodu mogą być zaletą dla zleceniobiorcy. Dzięki nim podstawa opodatkowania jest znacznie niższa, a kwota „na rękę” – wyższa. Wolniej osiąga się także drugi próg podatkowy. Z 50-procentowym kosztem uzyskania przychodu należy jednak uważać – nie wszystkie „dzieła” mają charakter twórczy i skutkują powstaniem majątkowych praw autorskich.

Gdzie wpisać w PIT-37 przychód i dochód z umowy o pracę, a gdzie z umowy o dzieło?

PIT-37 wypełnia się tak samo jak w przypadku łączenia UoP i UZ:

• Dane dotyczące umowy o pracę wpisz w wierszu „Stosunek pracy, stosunek służbowy, praca nakładcza, spółdzielczy stosunek pracy”.
• Dane dotyczące umowy o dzieło wpisz w wierszu „Działalność wykonywana osobiście, o której mowa w art. 13 ustawy”.

Przepisz z odpowiednich rubryk PIT-11 przychód, koszty uzyskania przychodu, dochód i zaliczkę na podatek dochodowy. Jeśli masz kilka źródeł dochodu, zsumuj je w ramach odpowiednich kategorii.

Praca na kilku umowach cywilnoprawnych a rozliczenie PIT

Z formalnego punktu widzenia rozliczanie w PIT źródeł dochodu z kilku umów zlecenia lub umów o dzieło nie jest niczym trudnym. Sumuje się je i wpisuje w rubrykę „Działalność wykonywana osobiście, o której mowa w art. 13 ustawy”.

Warto jednak zachować uważność. Przychody, zaliczki na podatek i koszty uzyskania przychodów mogą różnić się w poszczególnych miesiącach, stąd łatwiej o pomyłki. Przy większej liczbie umów można także szybciej „wpaść” w drugi próg podatkowy. Zleceniodawcy nie będą wiedzieli o innych źródłach dochodów i będą pobierać zaliczki na podatek w wysokości 12% – wówczas przy rozliczeniu otrzymasz kwotę do dopłaty.

Jeśli pracujesz na umowy o dzieło, uważaj na limity kosztów uzyskania przychodów 50%. Wynoszą one 120 tysięcy złotych rocznie.

Niedopłaty zaliczki na podatek – częsty przypadek przy pracy na kilku umowach

Jeśli zaliczki na podatek dochodowy okażą się zbyt niskie, czeka Cię dopłata. Będzie to wynikało z wyliczeń w PIT-37 – znajdziesz tam kwotę, którą trzeba dopłacić (najlepiej przez e-Urząd Skarbowy lub bezpośrednio z konta bankowego na własny mikrorachunek w urzędzie skarbowym).

Jeśli zaliczki na podatek dochodowy okażą się zbyt niskie, czeka Cię dopłata. Będzie to wynikało z wyliczeń w PIT-37 – znajdziesz tam kwotę, którą trzeba dopłacić (najlepiej przez e-Urząd Skarbowy lub bezpośrednio z konta bankowego na własny mikrorachunek w urzędzie skarbowym).

Taka sytuacja to nie powód do obaw, że coś zostało nieprawidłowo wyliczone. Niedopłaty zaliczki na podatek przy kilku umowach i pracy na UoP i UZ lub UoD zdarzają się dość często. Mogą wynikać z:

• Stosowania przez pracodawcę i zleceniodawcę/zleceniodawców) niższej stawki podatkowej, 12%. Z ich punktu widzenia wszystko odbywa się poprawnie – dochód w każdym z miejsc nie przekracza 120 tys. zł rocznie. Po zsumowaniu różnych źródeł dochodów kwota jest jednak wyższa, a od nadwyżki trzeba zapłacić podatek 32%.

Przykład: na UoP pracownik zarabiał miesięcznie 8500 zł brutto (ok. 102 tys. zł rocznie). Na umowach zlecenia zarobił łącznie 36 000 zł w ciągu roku. Mimo że w obu przypadkach dochód nie przekroczył progu 120 tys., to łącznie kwota wynosi 138 tys. Od nadwyżki w wysokości 18 tys. trzeba zapłacić wyższy podatek – stąd dopłata w rozliczeniu rocznym PIT.

• Różnego stosowania kwoty zmniejszającej podatek (3600 zł rocznie). Wynika ona z kwoty wolnej od podatku (30 tys. zł). Możesz złożyć pracodawcy oświadczenie (PIT-2), na podstawie którego kwota zmniejszająca podatek będzie uwzględniana przy obliczaniu zaliczek w poszczególnych miesiącach. Płacisz wówczas mniejsze zaliczki i otrzymujesz wyższą kwotę „na rękę”. Problem pojawia się, gdy zarówno pracodawca, jak i zleceniodawca stosują całą kwotę zmniejszającą podatek, każdy po 300 zł miesięcznie. Wówczas Twoje zaliczki mogą być niższe o nawet 7200 zł w ciągu roku, a różnicę (3600 zł) trzeba dopłacić.

Jak uniknąć dopłat do podatku? Możesz poprosić pracodawcę/zleceniodawcę o naliczanie wyższych zaliczek. Formalnie nic się nie zmieni (nie zapłacisz więcej ani mniej), ale płatność będzie rozłożona na wszystkie miesiące roku. Warto też kontrolować poziom dochodów. Jeśli zbliża się do 120 tysięcy złotych, możesz na pewien czas zrezygnować z dodatkowych zleceń, by nie wpaść w drugi próg podatkowy.

Kilka źródeł dochodu a ulgi podatkowe

Gdy masz kilka umów, możesz korzystać z ulg podatkowych i obniżać podstawę opodatkowania. Przysługują Ci:

• Ulgi od dochodu: odliczanie wpłat na IKZE, darowizn, ulga na internet.
• Ulgi od podatku: prorodzinna („na dziecko”).

Przy kilku źródłach dochodu możesz także rozliczać się z małżonkiem. To jeden ze sposobów na uniknięcie płacenia nadwyżki po przekroczeniu progu podatkowego.

Pamiętaj, że ulgi od dochodu i podatku nalicza się od sumy kwot ze wszystkich umów.

Rozliczanie w PIT kilku umów – najczęściej zadawane pytania

Czy PIT-37 z dochodami z kilku umów trzeba złożyć samodzielnie, czy zrobi to urząd skarbowy?

e-Urząd Skarbowy przygotowuje wstępnie Twój PIT-37. Powinny się w nim znaleźć wszystkie dane z PIT-11, o ile płatnicy przekazali je do urzędu na czas. Twoim obowiązkiem jest weryfikacja w e-PIT tych informacji. Jeśli będą poprawne, możesz zatwierdzić dokument online.

Co robić, gdy nie otrzyma się jednego lub kilku PIT-11?

W pierwszej kolejności skontaktuj się z pracodawcą lub zleceniodawcą i poproś o przesłanie dokumentu. Jeśli to nie pomoże, musisz samodzielnie odtworzyć i obliczyć kwoty, np. na podstawie umów lub przelewów bankowych. Wpisz te dane w PIT-37. Pamiętaj, że brak PIT-11 nie zwalnia z obowiązku rozliczenia podatku.

Czy kwotę zmniejszającą podatek może stosować tylko jeden pracodawca?

Kwotę zmniejszającą podatek możesz podzielić pomiędzy maksymalnie trzech pracodawców/zleceniodawców. Każdy z nich stosuje wówczas proporcjonalną część (½ lub ⅓).